Μουσικά Άρθρα

Ο Αντώνης Αρχοντής στα Μουσικά Άρθρα

Επιμέλεια Μαριλένα Καλογεράκη

E-mail: mariaelenhk@gmail.com

«Η αναλλοίωτη αξία των παραδοσιακών χορών στο πέρασμα του χρόνου»

Η σημασία της σημερινής ημέρας είναι σημαντική για τον τόπο και την ιστορία μας. Εξερευνώντας  τα ήθη, τα έθιμα και τις παραδόσεις μας, γνωρίζουμε την πραγματική μας ταυτότητα. Σήμερα γιορτάζουμε 200 χρόνια από την ελληνική επανάσταση του 1821, τιμώντας την Ελλάδα μας που μετά από τόσες μάχες, τόσους πολέμους, τόσους κατακτητές στο πέρασμα των αιώνων έχει καταφέρει να διατηρήσει τη γλώσσα της, τις παραδόσεις της και την ιστορία της. Η μουσική σε συνδυασμό με το χορό, αποτελούν χαρακτηριστικά στοιχεία όχι μόνο της χώρας μας αλλά και των επιμέρους γεωγραφικών διαμερισμάτων που την απαρτίζουν. Μέσα από το σημερινό μας άρθρο θα ενημερωθούμε για την σημαντική συμβολή των παραδοσιακών χορών στη διατήρηση και τη μετάδοση των παραδόσεων, των εθίμων και της ίδιας μας της ταυτότητας. Με μεγάλη μου χαρά σας παρουσιάζω τον Καθηγητή Φυσικής Αγωγής στα ιδιωτικά εκπαιδευτήρια «Αναγέννηση» κύριο Αντώνη Αρχοντή, ο οποίος ασχολείται με τους παραδοσιακούς χορούς που αποτελούν μέρος της πολιτισμικής μας κληρονομιάς.

Ποιος είναι κατά τη γνώμη σου ο ρόλος του καθηγητή φυσικής αγωγής στην εκπαίδευση αλλά και στο σύλλογο όσον αφορά τους παραδοσιακούς χορούς;

Είναι γεμάτη πια η Ελληνική ύπαιθρος, αλλά και οι μεγαλουπόλεις από πλήθος πολιτιστικών σωματείων που ασχολούνται με τον παραδοσιακό χορό. Η προσφορά δε των εκπαιδευτικών της Φυσικής Αγωγής τόσο σ’ αυτά όσο και στην εκπαίδευση είναι ανεκτίμητη. Φαίνεται πως έλαχε σ’ αυτούς να κρατήσουν άσβεστη τη δάδα της παράδοσης η οποία θα δείξει το δρόμο για το μέλλον και θα καταδείξει την διαφορετικότητα των Ελλήνων σ’ έναν κόσμο, στον οποίο αυτός που δεν έχει να παρουσιάσει κάτι διαφορετικό, μοιραία θα αφομοιωθεί και θα χαθεί μέσα στην δίνη της καταναλωτικής καθημερινότητας

Χρειάζεται εντούτοις προσοχή: Η μεγάλη παγίδα είναι να πέσουμε στην αδηφάγα ανάγκη για εντυπωσιασμό και να στερήσουμε από την δημοτική μας χορευτική παράδοση αυτό που περίσσια διέθετε: το μέτρο και τη σεμνότητα.

Πολλά χορευτικά σωματεία, κάτω από τη -δίχως άλλο καλοπροαίρετη- καθοδήγηση των χοροδιδασκάλων τους, παρουσιάζουν ένα «φολκλορικό» θέαμα που απέχει παρασάγγες από τον τρόπο με τον οποίο χόρευαν τους χορούς αυτούς οι παππούδες και οι γονείς μας.

Πού εντοπίζονται οι ρίζες της παραδοσιακής μας μουσικής και με ποιον τρόπο διατηρήθηκαν και μεταφέρθηκαν τα ακούσματα έως σήμερα;

Όπως η ελληνική γλώσσα έφτασε ως εμάς διαρκώς εξελισσόμενη,έτσι και η παραδοσιακή μας μουσική. Η αντιστοιχία με αρχαία μετρικά πρότυπα δείχνει μια αδιάκοπη συνέχεια.Οι λέξεις δημοτικό και τραγούδι δείχνουν ότι έχει πανάρχαιες ρίζες.Βέβαια για την μουσική που μεταδίδεται προφορικά απουσιάζουν γραπτές μαρτυρίες. Πάντως δημοτικά τραγούδια έχουν καταγραφεί σε χειρόγραφα που σώζονται στο Άγιο Όρος.Η δημοτική μουσική συνέχεια της βυζαντινής λαϊκής μουσικής,έχει αρχαία ελληνικά αλλά και άλλης προέλευσης στοιχεία.Υπάρχουν τραγούδια που παρέχουν ενδείξεις για τον τόπο και τον χρόνο δημιουργίας τους.Για τα περισσότερα η χρονολόγηση είναι δύσκολη.Η επιμονή,με την οποία ο λαός μας διατήρησε για χιλιάδες χρόνια τη γλώσσα,τα έθιμα και τις δοξασίες του,καθώς και επιστημονικές και λαογραφικές μελέτες,ενισχύουν την άποψη ότι στο δημοτικό τραγούδι επιβιώνουν στοιχεία παλαιότερων εποχών. Τα παλαιότερα δημοτικά τραγούδια για τα οποία έχουμε πληροφορίες είναι τα ακριτικά του 9ου-11ου αιώνα.Χελοδονίσματα,κάλαντα,νανουρίσματα,τραγούδια του γάμου,παραλογές,μοιρολόγια κλπ έχουν αρχαία καταγωγή.

Ποια θεωρείς ότι είναι η σημασία της συνέχειας του συσχετισμού των παραδοσιακών χορών και των πολιτιστικών κοινοτήτων;

Οι Έλληνες, ως έθνος συγκροτούνται από πολιτισμικές κοινότητες δηλαδή ομάδες ανθρώπων που έχουν κοινή καταγωγή και συνδέονται με δεσμούς κοινής πολιτισμικής δράσης(π.χ. κοινές παραδόσεις, κοινά ήθη και έθιμα).Στον ελλαδικό χώρο ,τέτοιες πολιτισμικές κοινότητες βρίσκουμε στη Θράκη ,στη Μακεδονία, στην Ήπειρο ,στη Θεσσαλία, στη Ρούμελη ,στο Μοριά, στην Κρήτη, στα νησιά του Ιονίου και του Αιγαίου, στην Κύπρο. Κάθε πολιτισμική κοινότητα έχει τους δικούς της τοπικούς χορούς οι οποίοι διαφέρουν από πόλη σε πόλη ή από χωριό σε χωριό.

Σε κάθε περιοχή της χώρας μας υπάρχουν τοπικοί χοροί. Χορεύονται συνήθως σε μεγάλες ετήσιες γιορτές όπως το Πάσχα, τις αποκριές, την πρώτη μέρα της άνοιξης, καθώς επίσης στη βάφτιση, στον αρραβώνα, στο γάμο κ.α. Μαθαίνοντας τους χορούς ,τα τραγούδια και τις παραδόσεις μας, μαθαίνουμε πώς ζούσαν οι πρόγονοί μας σε παλαιότερες εποχές.

Related posts

«Η Μουσική στη Βρεφική Ηλικία»

4press

Η Χριστίνα Χριστοδουλοπούλου στα μουσικά άρθρα

4press

Ο Αχιλλέας Αγγελόπουλος στα Μουσικά Άρθρα

4press